Sonbaharda doğada artan mantarlar, sofralara taşınırken ciddi sağlık risklerini de beraberinde getiriyor. Zehirli mantarların yenilebilir türlere benzemesi nedeniyle yaşanan zehirlenmeler hayati tehlikeye yol açabiliyor. Kütahya Şehir Hastanesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Aycan Acet, mantar tüketiminin ardından ortaya çıkan belirtilerin hafiflemesinin tehlikenin geçtiği anlamına gelmediğini belirterek, karaciğer ve böbrek yetmezliği riskine karşı uyarıda bulundu.
Mantar zehirlenmesinde belirtiler geçse bile tehlike bitmiyor
Sonbahar aylarında yağış ve nemin artması, doğada mantarların çoğalmasını sağlıyor. Özellikle kırsal bölgelerde mantar toplama alışkanlığının sürmesi, zehirlenme vakalarına ilişkin endişeleri artırıyor.
Kütahya Şehir Hastanesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Aycan Acet, zehirli mantarların yenilebilir türlere oldukça benzediğini ve uzman olmayan kişilerin bunları ayırt etmesinin neredeyse imkânsız olduğunu ifade etti.
Mantar zehirlenmelerinde en sık bulantı, kusma, karın ağrısı ve ishal gibi şikâyetlerin görüldüğünü belirten Acet, bazı türlerin baş dönmesi, bilinç bulanıklığı ve halüsinasyonlara da neden olabildiğini kaydetti.
1-2 günlük iyileşme dönemi yanıltıcı olabiliyor
Mantar zehirlenmelerinde en dikkat çekici risklerden biri, belirtilerin geçici olarak hafiflemesi. Dr. Acet, bazı zehirlenmelerde ilk kusma ve ishal döneminin ardından hastaların 1 ila 2 gün boyunca kendilerini iyi hissedebildiğini belirtti.
Bu sürecin tehlikenin sona erdiği şeklinde yorumlanmasının ciddi sonuçlar doğurabileceğini vurgulayan Acet, karaciğer hasarının bu sırada sessizce ilerleyebileceğine dikkat çekti.
Bazı ölümcül mantar türlerinde belirtiler 6 ila 24 saat sonra ortaya çıkarken, böbreklere zarar veren türlerde şikâyetlerin günler hatta haftalar sonra başlayabildiği bildirildi.
Karaciğer ve böbrek yetmezliği gelişebiliyor
Mantar zehirlenmeleri bazı durumlarda hayati tehlike oluşturabiliyor. Ağır vakalarda akut karaciğer yetmezliği, böbrek yetmezliği ve kanama bozuklukları gelişebiliyor. Bazı hastalarda yaşamın sürdürülebilmesi için karaciğer nakli gerekebiliyor.
Acet, sosyal medyada gördüğü mantar fotoğrafına güvenerek doğadan mantar toplayıp tüketen bir kişinin böbreklerinde diyaliz tedavisi gerektirecek düzeyde hasar oluştuğunu da aktardı. Hastanın takibinin devam ettiği belirtildi.
Mantar zehirlenmesi şüphesinde ne yapılmalı?
Uzmanlar, doğadan toplanan ve türü kesin olarak bilinmeyen mantarların tüketilmemesi gerektiğini vurguluyor. Mantar yedikten sonra herhangi bir belirti ortaya çıkması durumunda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.
Zehirlenme şüphesinde 112 Acil Çağrı Merkezi veya 114 Ulusal Zehir Danışma Merkezi aranabiliyor. Aynı mantar yemeğini tüketen kişilerin şikâyetleri olmasa bile sağlık kuruluşuna başvurması önem taşıyor.
Uzmanlar ayrıca evde kusturmaya çalışmak, süt veya yoğurt tüketmek ya da bitkisel yöntemlerle tedavi aramak gibi uygulamalardan kaçınılması gerektiğinin altını çiziyor.
