Otonom ve tam otonom araçların trafikte güvenli şekilde kullanılmasına yönelik kapsamlı bir kanun teklifi taslağı hazırlandı. Yeni düzenlemeyle birlikte sürücüsüz araçların trafiğe çıkışı İçişleri Bakanlığı’nın iznine tabi olacak. Taslakta, kural ihlallerine karşı yüksek para cezaları ve trafikten men gibi ağır yaptırımlar öngörülüyor.
Otonom Araçlar YOAK Tarafından Yönetilecek
Hazırlanan taslağa göre, otonom araçların işletilmesinden sorumlu olacak Yetkilendirilmiş Otonom Araç Kuruluşları (YOAK), Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın denetimi altında faaliyet gösterecek. YOAK’lar, araçların ve otonom sistemlerin her zaman güvenli ve kusursuz çalışmasından sorumlu tutulacak.
Veri Kaydedici Zorunlu Olacak
Yeni düzenleme kapsamında otonom araçlarda en az 3 yıl veri saklayabilen veri kaydedici bulundurulması zorunlu hale getiriliyor. Bu veriler üzerinde herhangi bir değişiklik veya manipülasyon yapılması durumunda 200 bin liraya kadar idari para cezası uygulanması planlanıyor.
İzin Almadan Trafiğe Çıkana Ceza
Taslağa göre, otonom veya tam otonom bir aracın trafiğe açık alanlarda test edilmesi ya da kullanılması için İçişleri Bakanlığı’na yetkilendirme başvurusu yapılması gerekecek. Türkiye Gazetesi’nin haberine göre, bu yükümlülüğe uymayan sürücü ya da YOAK yetkililerine 120 gün adli para cezası verilecek. Ancak otonom sistem aktif değilse bu izin şartı aranmayacak.
Kurallara Uymayana Ağır Yaptırımlar
Sistemin güvenli çalışmasını sağlamayan YOAK’lara, ilk ihlalde 80 bin lira, tekrar eden ihlallerde ise 200 bin lira para cezası uygulanacak. Ayrıca trafik kurallarını ihlal eden tam otonom araçlar 30 gün süreyle trafikten men edilecek.
Bağımsız Olay İnceleme Birimi Kuruluyor
Otonom araçların karıştığı kazaların teknik ve hukuki boyutlarının incelenmesi amacıyla İçişleri Bakanlığı bünyesinde Bağımsız Olay İnceleme Birimi kurulacak. Beş farklı uzmanlık alanından oluşacak bu birim, olay yeri, teknik, hukuki ve tıbbi analizler gerçekleştirecek.
Ölümlü Kazalarda En Ağır Yaptırım
Taslakta, Türk Ceza Kanunu’na otonom araçlara özel maddeler eklenmesi de yer alıyor. Taksirle ölüme neden olunması halinde 3 ila 6 ay, yaralanmalı kazalarda ise 1 ila 3 ay adli para cezası öngörülüyor. Ölümle sonuçlanan kazalarda asli kusurlu bulunan otonom araçların işletme izinleri süresiz olarak iptal edilecek.
Düzenleme, İstanbul’da yaşanan ve bir otonom aracın ters yönde ilerlemesiyle sonuçlanan kazanın ardından oluşan hukuki boşluğa çözüm getirmeyi amaçlıyor.
