Bolu İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Esad Çekin, son dönemde halı saha maçları sırasında yaşanan kalp krizi vakalarına dikkat çekerek önemli uyarılarda bulundu. Özellikle kontrolsüz şekilde ve ısınma yapılmadan oynanan halı saha maçlarının ciddi sağlık riskleri barındırdığını belirten Çekin, bu tür aktivitelerin hafife alınmaması gerektiğini vurguladı.
Günlük hayatın yoğun temposunun ardından akşam saatlerinde yapılan halı saha maçlarının, özellikle 35 yaş üzerindeki bireyler için tehlike oluşturabileceğini ifade eden Çekin, ani ve yoğun eforun kalp üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu söyledi.
Yoğun Egzersiz Kalp Krizini Tetikleyebilir
Egzersizin genel olarak kalp sağlığı için faydalı olduğunu ancak aşırıya kaçıldığında risk oluşturabileceğini dile getiren Çekin, “Egzersiz paradoksu dediğimiz bir şey vardır. Normalde egzersiz, kalp sağlığı için çok faydalıdır. Bildiğimiz bütün kardiyovasküler risk faktörleri üzerinde düzenleyici etkisi vardır. Ancak paradoksal bir şekilde, haddinden fazla yoğun egzersiz kalp krizlerini tetikleyebiliyor. Profesyonel sporcularda dahi spor esnasında ani ölümler görülebiliyor. Bu ölümlerin yüzde 90'ı spor aktivitesi esnasında oluyor. Bunların yüzde 85'inin nedeni ise kalp damar hastalıklarıdır. Düşünün, profesyonel sporcularda bile tablo bu iken, amatör sporcularda ve spor geçmişi olmayanlarda çok daha yüksek bir risk var. Halı saha maçı yapan kişiler bu nedenle yüksek bir riske maruz kalıyor” dedi.
35 Yaş Üzeri İçin Risk Daha Yüksek
Özellikle 35 yaş üzerindeki bireylerde kalp krizlerinin önemli bir ölüm nedeni olduğuna dikkat çeken Çekin, halı saha maçlarının genellikle hazırlıksız şekilde yapıldığını belirtti. “Normalde halı saha maçı yapan kitleler genel itibarıyla gündüz çalışmış, yorgun düşmüş; akşam halı saha maçı planlamış kişilerdir. Yemeğini yemiş, sahanın etrafına gelip sigarasını da içmiş, sonra adımını atıp hiçbir ısınma egzersizi de yapmadan bir saat boyunca yoğun bir efora giren kişiler oluyor. Hatta sadece fiziksel bir stres değil, emosyonel bir strese de maruz kalıyorlar. Çünkü maçın inanılmaz bir gerginliği oluyor. Adrenalin de yükseliyor. Dolayısıyla altta yatan sessiz kalp hastalıkları gün yüzüne çıkıp ölümlerle seyredebiliyor. Burada 35 yaşın altındakilerde ölüm nedeni yapısal hastalıklar ve doğuştan ritim bozuklukları olurken, 35 yaşın üstündeki kişilerde kalp krizleri ölüm nedeni oluyor” şeklinde konuştu.
Kontroller İhmal Edilmemeli
Halı saha maçı yapacak kişilerin mutlaka sağlık kontrollerinden geçmesi gerektiğini vurgulayan Çekin, “Maçtan önce 15-20 dakika ısınma egzersizi yapmak, yemeği en az iki saat öncesinden yemek ve sigara içmemekle kardiyovasküler sistemi bu ağır yüke hazır hâle getirmek gerekiyor. Halı saha, doğası itibarıyla riskli bir spor. Bence spor da değil; halı saha bir etkinliktir. Ben hastalarıma da mümkünse halı saha yapmamalarını öneriyorum. Ancak insan sadece biyolojik bir varlık değil; insan biyopsikososyal bir bütündür. Biyolojik olarak önerilmese de psikolojik ve sosyal birçok etkisi de var. İnsanlar burada motive olduklarını ifade ediyor. Bu nedenle halı saha maçı yapılmak isteniyorsa, özellikle 35 yaşın üzerindeki kişilerin bir kalp kontrolünden geçmesi gerekiyor. Çünkü çok basit tetkiklerle biz bunları öngörüp önleyebiliriz. Kontroller ihmal edilmemelidir” diye konuştu.
Halı Sahalarda Defibrilatör Şart
Halı saha işletmelerinde acil durum ekipmanlarının bulunmasının hayati önem taşıdığına dikkat çeken Çekin, “Bir otelde yangın tüpünün bulunması neyse, bir halı saha işletmesinde ya da yoğun kalabalığın olduğu yerlerde defibrilatör cihazlarının bulunması da aynıdır diye düşünüyorum. İşletmeciler, hem işletme olarak önlem almalı hem de vatandaşlarımız bireysel olarak kalp kontrollerini ihmal etmeyerek önlem almalıdır. Maalesef çok trajik şeyler görüyoruz. Bir saatimiz, bir ömre mâl olmasın” ifadelerini kullandı.
