İran’da petrol depoları ve rafinerilerin hedef alınmasının ardından yükselen yoğun duman, savaşın yalnızca askeri değil çevresel sonuçlarını da gündeme taşıdı. Yangınların ardından ortaya çıkan görüntüler, bölgede hava kalitesiyle ilgili kaygıları artırırken, kamuoyunda en çok konuşulan başlıklardan biri de asit yağmuru ihtimali oldu. Özellikle yağışla birlikte atmosfere karışan kirleticilerin yeryüzüne inebileceği yönündeki değerlendirmeler, hem İran’da hem de çevre ülkelerde dikkatle takip ediliyor.
Oluşan bu tablo, “Türkiye etkilenir mi” sorusunu da beraberinde getirdi. Çünkü büyük çaplı yangınlarda ortaya çıkan kirletici gazlar ve partiküller, hava hareketlerine bağlı olarak geniş alanlara taşınabiliyor. Ancak uzman değerlendirmelerine göre mevcut meteorolojik şartlarda Türkiye açısından doğrudan bir risk görünmüyor. Yani şu an için endişenin merkezinde daha çok yangınların etkili olduğu bölgeler yer alıyor.
Asit yağmuru endişesi neden konuşuluyor?
Petrol depoları ve rafinerilerde çıkan yangınlar sırasında atmosfere yoğun miktarda kimyasal gaz ve partikül yayılabiliyor. Bu kirleticiler belirli bir yüksekliğe ulaşıp bulutlarla birleştiğinde, yağışla birlikte yere inme ihtimali taşıyor. Böyle bir durumda ortaya çıkan yağış, halk arasında asit yağmuru ya da siyah yağmur olarak tanımlanabiliyor.
İran’da yapılan uyarılarda da özellikle bu ihtimal üzerinde duruluyor. Çünkü böyle bir yağışın ciltte tahriş, gözlerde yanma ve solunum yollarında rahatsızlık gibi sağlık sorunlarına yol açabileceği belirtiliyor. Bu nedenle vatandaşlara yağış anında mümkün olduğunca kapalı alanlarda kalmaları, yağmur suyuyla doğrudan temas etmemeleri ve açık su kaynaklarını kullanmamaları tavsiye ediliyor.
Türkiye için şu an ne söyleniyor?
CNN TÜRK Meteoroloji Danışmanı Prof. Dr. Orhan Şen'in değerlendirmesine göre kirleticiler atmosferde yükselebilse de, mevcut hava koşulları Türkiye açısından doğrudan bir tehlikeye işaret etmiyor. Bu noktada belirleyici olan unsur yalnızca dumanın yoğunluğu değil, aynı zamanda rüzgarın yönü, yağışın oluşacağı alan ve atmosferin taşıma kapasitesi oluyor.
Yine de yaşanan gelişme, savaşın etkilerinin sadece cephe hattında kalmadığını açık biçimde gösteriyor. Yangınların ardından oluşan çevresel riskler, halk sağlığı açısından da ayrı bir hassasiyet oluşturuyor. Gözler şimdi hem bölgedeki yangınların seyrine hem de hava hareketlerine çevrilmiş durumda.
