Covid 19 aşılarının kansere yol açıp açmadığı sorusu, 3 Ocak’ta yayımlanan yeni bir derleme çalışmayla yeniden gündeme geldi. Onkotarget adlı bilimsel dergide yer alan inceleme, farklı ülkelerden bildirilen vakaları ve bazı büyük veri çalışmalarını bir araya getirerek “aşı ya da enfeksiyon sonrası kanserle zaman açısından örtüşen” örnekleri tartışmaya açtı. NTV'nin haberine göre çalışma kısa sürede sosyal medyada geniş yankı bulurken, dergi tarafı da aynı dönemlerde site erişiminde aksaklıklar yaşandığını, bunun da kötü amaçlı siber saldırılarla ilişkili olabileceğini duyurdu.
Çalışma neyi inceliyor, neyi iddia etmiyor?
Tufts Üniversitesi ve Brown Üniversitesi ile bağlantılı iki araştırmacının hazırladığı derleme, Ocak 2020 ile Ekim 2025 arasındaki literatürü tarayarak uygun kriterleri karşılayan yayınları topluyor. İncelemede çoğu vaka sunumu niteliğinde olmak üzere toplam 69 yayından söz ediliyor. Bu yayınların 66’sında, Covid aşısı veya Covid enfeksiyonu sonrasında kanser tanısı alan ya da var olan kanserinin gidişatında beklenmedik hızlanma yaşadığı bildirilen 333 hastanın yer aldığı, raporların da 27 ülkeden geldiği aktarılıyor.
Araştırmacıların metinde özellikle altını çizdiği nokta ise “neden sonuç” hükmü kurmamak. Yani çalışma, Covid aşısının kanser yaptığına dair doğrudan bir kanıt ortaya koyduğunu söylemiyor. Daha çok, literatürde yer alan vaka anlatımlarındaki ortak temaları sınıflandırıyor, bazı olası biyolojik açıklamaları tartışıyor ve konunun daha güçlü yöntemlerle yeniden araştırılması gerektiğini vurguluyor.
Neden “vaka bildirimi” tek başına kanıt sayılmıyor?
Bu tür derlemelerde en kritik ayrım, “zamanlama” ile “nedensellik” arasındaki fark. Bir olayın aşıdan sonra görülmesi, otomatik olarak aşının o olaya sebep olduğu anlamına gelmiyor. Vaka sunumları, olası sinyalleri fark etmek açısından değerli olsa da toplum genelinde risk artışı olup olmadığını tek başına gösteremiyor. Ayrıca tarama sıklığı, sağlık hizmetine başvuru davranışı, pandemi dönemindeki gecikmiş tanılar ve tesadüfi örtüşmeler gibi birçok etken, istatistiksel görünümleri etkileyebiliyor.
Bu nedenle, “aşı kanser yapıyor” gibi kesin yargılar yerine, daha uzun süreli takip içeren, kontrol grupları güçlü, karıştırıcı faktörleri ayrıştırabilen epidemiyolojik çalışmalar belirleyici kabul ediliyor.
Dergi neden erişim sorunuyla gündeme geldi?
Tartışmalar sürerken Oncotarget, Aralık 2025 ve Ocak 2026 döneminde sunucularına yönelik kötü amaçlı siber saldırılar nedeniyle çevrimiçi yayın akışında ve site erişiminde kesintiler yaşandığını duyurdu. Aynı açıklamada saldırıların kaynağına ilişkin net bir isim verilmese de, bazı kişi veya çevrelere dair şüphelerin dile getirildiği görüldü. Bu durum, çalışmanın içeriğiyle birlikte “baskı mı var, teknik saldırı mı” tartışmalarını da büyüttü.
Okur neye dikkat etmeli?
Bu başlık, sağlık açısından doğrudan hassas bir alan. Derlemede anlatılanlar “kanıt” değil, literatürde raporlanan örneklerin bir araya getirilmiş hali. Aşı veya hastalıkla ilgili bireysel sağlık kararlarında en güvenli yaklaşım, kişisel riskleri hekimle değerlendirmek ve tek bir çalışma ya da sosyal medyadaki yorumlarla kesin hükme varmamak.
