Dünyanın en eski doğal mumyalarından biri olarak bilinen ve İtalya’da sergilenen “Buz Adam Ötzi”nin mide kalıntılarında siyez buğdayına rastlanması, gastronomi dünyasında büyük bir merak uyandırdı. Bu ilginç keşfin izini sürmek isteyen ünlü şef Ayvaz Akbacak, siyez buğdayının ana vatanı olarak kabul edilen Kastamonu’nun İhsangazi ilçesine giderek kapsamlı incelemelerde bulundu.
Yaklaşık 5 bin 300 yıl önce yaşadığı belirlenen Ötzi’nin, Avusturya-İtalya sınırındaki Ötztal Alpleri’nde bulunan kalıntılarında siyez buğdayı izlerine rastlanması, bu kadim tahılın tarihsel önemini bir kez daha gözler önüne serdi. Bu gelişme üzerine harekete geçen Akbacak, coğrafi işaretli siyez üretimiyle öne çıkan İhsangazi’de üretici Yasin Ciğerci ile bir araya gelerek hem üretim sürecini hem de siyezden elde edilen ürünleri yakından inceledi.
Türk Gastronomisine Tarihsel Bir Perspektif
Şef Ayvaz Akbacak, siyez buğdayının sadece bir gıda ürünü değil, aynı zamanda tarihsel bir miras olduğuna dikkat çekti. Ötzi’nin son öğününde siyez tüketmiş olmasının, bu tahılın binlerce yıl öncesine dayanan bir beslenme kültürünün parçası olduğunu gösterdiğini belirtti. Akbacak, “Buğdayın yaklaşık 12 bin yıllık bir geçmişi var. Ötzi’nin mide kalıntılarında siyez bulunması, bu ürünün ne kadar köklü bir geçmişe sahip olduğunu ortaya koyuyor. Bu durum, Türk mutfağı açısından da oldukça farklı ve değerli bir bakış açısı sunuyor” dedi.
Siyez buğdayının günümüzde farklı formlarda tüketilmesinin sevindirici olduğunu ifade eden Akbacak, pilavdan ekmeğe, kurabiyeden bulgura kadar geniş bir kullanım alanına sahip olduğunu vurguladı. Ötzi’nin siyezi hangi şekilde tükettiğinin bilinmemesinin ise merak uyandırdığını dile getirdi.
Geleceğin Mutfağı: Uzay Gastronomisi ve Siyez
Akbacak, sadece geçmişe değil, geleceğe de ışık tutan değerlendirmelerde bulundu. Uzay gastronomisinin henüz tam anlamıyla gelişmemiş bir alan olduğunu ancak ilerleyen yıllarda insan yaşamının önemli bir parçası haline geleceğini ifade etti. Bu noktada, yüksek besin değeri ve taşınabilirliği sayesinde siyez buğdayının ön plana çıkacağını belirtti.
Uzayda yemek hazırlama senaryosu üzerinden örnek veren Akbacak, Türk mutfağından seçilecek üç temel ürünü de açıkladı. İlk sırada, kolay taşınabilirliği ve besleyici özelliğiyle tarhana yer alırken, ikinci sırada siyez unu bulunuyor. Üçüncü olarak ise kavutun tercih edileceğini söyleyen Akbacak, bu ürünlerin su ile kolayca hazırlanabilmesi ve uzun süre tok tutması açısından büyük avantaj sağladığını vurguladı.
Kadim Tahılın Modern Yolculuğu
Siyez buğdayı, geçmişten günümüze uzanan yolculuğunda hem tarihsel hem de beslenme açısından değerini korumaya devam ediyor. Kastamonu’nun İhsangazi ilçesinde sürdürülen üretim sayesinde bu kadim miras yaşatılırken, aynı zamanda modern mutfaklarda da kendine yer buluyor. Şef Ayvaz Akbacak’ın araştırmaları ise siyez buğdayının sadece Anadolu’nun değil, insanlık tarihinin ortak bir değeri olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
