Gazetecilerin yeşil pasaport hakkından yararlanabilmesine yönelik yeni bir kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşındı. YENİ Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal tarafından hazırlanan Pasaport Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, 21 Ekim 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu.
15 yıl gazetecilik yapanlar yararlanabilecek
Kanun teklifinde öne çıkan en önemli kriter, gazetecilik mesleğinde en az 15 yıl fiilen çalışmış olmak. Buna göre Türk vatandaşı basın mensuplarının, gerekli mesleki kıdemi belgelemeleri halinde hususi damgalı pasaport alabilmeleri öngörülüyor.
Düzenleme, uzun yıllardır basın sektöründe görev yapan gazetecilerin uluslararası seyahatlerini kolaylaştırmayı hedefliyor. Ancak teklif henüz yasalaşmadığı için 15 yıllık kıdem şartını taşıyan gazeteciler açısından şu aşamada yeni bir pasaport hakkı doğmuş değil.
Basın kartı zorunluluğu aranmayacak
Teklifin dikkat çeken maddelerinden biri de basın kartı şartına ilişkin düzenleme oldu. Hazırlanan kanun teklifinde, gazetecilerin yeşil pasaport hakkından yararlanabilmesi için basın kartına sahip olma zorunluluğunun bulunmaması öngörülüyor.
Bu kapsamda yazılı basın, televizyon, radyo ve internet haber sitelerinde çalışan gazetecilerin yanı sıra serbest gazetecilerin de değerlendirilmesi amaçlanıyor. Böylece basın kartı bulunmayan ancak mesleki faaliyetlerini uzun yıllardır sürdüren gazeteciler de gerekli koşulları sağlamaları halinde düzenleme kapsamına alınabilecek.
Gazetecilikte 15 yıllık kıdem nasıl hesaplanacak?
Kanun teklifinde mesleki kıdemin hangi belgelerle tespit edileceğine ilişkin hükümler de yer alıyor. Gazetecilerin mesleki faaliyetlerini belgelendirmek için basın kartı, vergi kayıtları, yayımlanmış haberler, iş sözleşmeleri ve hizmet sözleşmeleri gibi farklı belgelerden yararlanılması planlanıyor.
Mesleğini farklı dönemlerde sürdüren gazetecilerin kesintili çalışma sürelerinin birleştirilmesi de teklif kapsamında bulunuyor. Aynı tarihlere denk gelen çalışma süreleri ise iki kez hesaplanmayacak.
Yalnızca tarihli yayınlarla belgelendirilen mesleki faaliyetlerde, çalışmalar arasında 30 günü aşan ve başka belgelerle açıklanamayan boşlukların kıdem hesabına dahil edilmemesi öngörülüyor.
Emekli gazeteciler de yeşil pasaport alabilecek
Düzenleme, yalnızca aktif olarak gazetecilik yapan kişileri kapsamıyor. Teklifte, en az 15 yıllık mesleki kıdem şartını tamamladıktan sonra emekli olan veya gazetecilik mesleğinden ayrılan kişilerin de hususi damgalı pasaport hakkından yararlanabilmesi hedefleniyor.
Bu hükümle, basın sektöründe uzun yıllar çalışmış ancak mesleğini aktif olarak sürdürmeyen gazetecilerin de hak sahibi olabilmesinin önü açılmak isteniyor.
Gazetecilerin eş ve çocukları da kapsamda
Kanun teklifinde gazetecilerin aile bireylerine yönelik hükümler de bulunuyor. Düzenlemeye göre gerekli şartları taşıyan gazetecilerin eşleri ve çocukları, Pasaport Kanunu'nun ilgili hükümleri çerçevesinde hususi damgalı pasaport hakkından yararlanabilecek.
Ayrıca hak sahibi gazeteciler ile aile bireylerinin, yetkili amir başvurusu aranmaksızın doğrudan müracaat edebilmesi de teklif edilen hükümler arasında yer alıyor.
Yerel basın mensupları için de önem taşıyor
Teklifin gerekçesinde gazetecilerin uluslararası gelişmeleri yerinde takip edebilmesi ve haber kaynaklarına daha kolay ulaşabilmesi gerektiği vurgulanıyor. Özellikle yerel basın mensupları ve serbest gazetecilerin yurt dışı seyahatlerinde karşılaştıkları vize işlemlerinin mesleki faaliyetlerini zorlaştırabildiğine dikkat çekiliyor.
Düzenlemenin yasalaşması halinde Türkiye genelinde görev yapan, 15 yıllık mesleki kıdem şartını karşılayan yerel gazeteciler de yeşil pasaport hakkından yararlanabilecek.
Gazetecilere yeşil pasaport ne zaman verilecek?
Gazetecilere yeşil pasaport verilmesini öngören kanun teklifi henüz yasalaşmadı. Teklifin öncelikle TBMM İçişleri Komisyonunda değerlendirilmesi, ardından Genel Kurul gündemine gelmesi gerekiyor.
Genel Kurulda kabul edilmesi ve gerekli resmî işlemlerin tamamlanması halinde düzenleme yürürlüğe girebilecek. Bu nedenle gazetecilere yeşil pasaport verilmesine ilişkin kesin bir başvuru tarihi henüz bulunmuyor.
