ABD merkezli Pew Research Center tarafından yapılan araştırma, yapay zekadan daha fazla etkilenen mesleklerde erkeklerin istihdam artışının kadınlara kıyasla belirgin biçimde yüksek olduğunu ortaya koydu. Araştırmada, yapay zekaya daha fazla maruz kalan mesleklerde istihdamın azalmadığı, aksine artış gösterdiği belirlendi.
480 meslek yapay zekaya maruz kalma düzeyine göre incelendi
Pew Research Center, ABD Çalışma Bakanlığına bağlı Mesleki Bilgi Ağı ile Nüfus Araştırması (CPS) verilerini analiz ederek yapay zekanın istihdam üzerindeki etkilerini değerlendirdi.
Araştırmada, üretken yapay zekanın yaygınlaşmasından önceki 2017-2019 dönemi ile Ocak 2023-Haziran 2026 arasındaki dönem karşılaştırıldı. Kovid-19 salgınının iş gücü piyasası üzerindeki etkilerinin sonuçları çarpıtmaması için 2020-2022 yılları analiz dışında tutuldu.
Çalışmada toplam 480 meslek, yapay zekanın mesleki görevleri yerine getirme veya bu görevlere katkı sağlama kapasitesine göre puanlandı. Mesleklerin yapay zekaya maruz kalma düzeyi sıfır ile 3,5 arasında değişen bir ölçek üzerinden değerlendirildi.
Erkeklerin istihdam artışı yüzde 6,3'e ulaştı
Araştırmanın sonuçlarına göre, bir mesleğin yapay zekaya maruz kalma puanındaki her bir puanlık artışla erkeklerin istihdamı yüzde 6,3 yükseldi. Kadınların istihdamındaki değişim ise yüzde 0,2 ile sınırlı kaldı.
Yapay zekadan en fazla etkilenen mesleklerde çalışan erkeklerin istihdamı, teknolojiden en az etkilenen mesleklerdeki erkeklere kıyasla yaklaşık yüzde 24 daha fazla artış gösterdi.
Kadınlarda ise yapay zekaya maruz kalma düzeyi ile istihdam artışı arasında benzer bir tablo görülmedi. Araştırma, kadınların istihdam artışının mesleklerin yapay zekadan etkilenme düzeyine göre büyük ölçüde değişmediğini ortaya koydu.
Bununla birlikte, yapay zekadan en az etkilenen mesleklerde kadınların istihdam artışının erkeklerden daha yüksek olduğu tespit edildi.
Yapay zeka istihdamı azaltıyor mu?
Araştırma, yapay zekanın daha fazla kullanılabildiği mesleklerde istihdamın mutlaka azalacağı yönündeki beklentiyi destekleyen bir sonuç ortaya koymadı. Aksine, bu mesleklerde istihdam artışının sürdüğü görüldü.
Ancak araştırmacılar, yapay zekaya maruz kalma düzeyi ile istihdam artışı arasında doğrudan bir neden-sonuç ilişkisi kurulamayacağına dikkati çekti. İki dönem arasındaki karşılaştırmada ekonomik koşullar, toplumsal değişimler ve iş gücü piyasasını etkileyen diğer faktörler de sonuçlarda rol oynamış olabilir.
Yapay zekanın uzun vadeli etkileri belirsizliğini koruyor
Araştırmada, yapay zekanın iş gücü piyasası üzerindeki uzun vadeli etkilerinin henüz kesin olarak belirlenemediği vurgulandı.
Üretken yapay zekanın bazı işlerde verimliliği artırırken belirli görevlerin otomatikleştirilmesine de olanak sağladığı belirtildi. Bu nedenle teknolojinin meslekler ve çalışanlar üzerindeki etkilerinin zaman içinde nasıl değişeceğinin izlenmesi gerektiği ifade edildi.
