AK Parti’nin üzerinde çalıştığı kanun teklifi taslağıyla, sigara satışı yapılan tüm fiziki noktalarda Elektronik Yaş Doğrulama Sistemi’nin zorunlu hale getirilmesi planlanıyor. Yeni sistemle birlikte yaş kontrolünün karekod üzerinden yapılması, 18 yaşından küçüklere sigara satan işletmelere ise ruhsat yaptırımı uygulanması öngörülüyor.
Sigara satışında karekodla yaş doğrulaması gündemde
Sigara ve tütün ürünlerinin satışına yönelik hazırlanan düzenleme kapsamında, market, büfe, bakkal ve tekel bayilerinde elektronik yaş doğrulama sistemi uygulanması hedefleniyor.
Taslak düzenlemeye göre, sigara satın almak isteyen kişiler Sağlık Bakanlığı tarafından oluşturulacak karekodu cep telefonlarıyla okutacak. Sistem üzerinden alıcının 18 yaşını doldurup doldurmadığı kontrol edilecek.
Yaş şartının sağlanması halinde satışa onay verilecek. Böylece sigara satış noktalarında yaş kontrolünün dijital ortamda gerçekleştirilmesi planlanıyor.
Satıcılar kişisel bilgileri göremeyecek
Elektronik Yaş Doğrulama Sistemi kapsamında yapılacak sorgulamada, satış yapan işletmelerin alıcının kişisel bilgilerine erişememesi öngörülüyor.
Sistem üzerinden gerçekleştirilecek kontrol sonucunda satıcıya yalnızca kişinin 18 yaşını doldurduğuna ilişkin onay bilgisinin gösterilmesi planlanıyor. Böylece yaş doğrulamasının yapılırken kişisel verilerin korunması da amaçlanıyor.
Taslakta ayrıca sigara paketinin okutulmasıyla yazar kasanın yaş onayı istemesi ve kısa süreli, tek kullanımlık karekod uygulamaları gibi alternatif modeller de değerlendiriliyor.
18 yaşından küçüklere satış yapan işletmelere yaptırım
Yeni düzenleme kapsamında 18 yaşından küçüklere tütün ürünü sattığı belirlenen işletmelere yönelik yaptırımların ağırlaştırılması gündemde.
Taslağa göre, bu işletmelerin ruhsatlarının belirli sürelerle askıya alınabilmesi planlanıyor. İhlalin tekrarlanması halinde ise ticari faaliyetlerin geçici olarak durdurulması gibi yaptırımların uygulanması değerlendiriliyor.
Mevcut mevzuatta da 18 yaşından küçüklere tütün ürünü satışı yasaklanmış durumda. Yeni sistemle bu yasağın daha etkin denetlenmesi hedefleniyor.
Sigara düzenlemesi ne zaman yürürlüğe girecek?
Elektronik yaş doğrulama sistemini de içeren tütün düzenlemesi henüz kanun teklifi olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulmadı.
Basına yansıyan bilgilere göre teklifin 2027 yılının Ocak-Şubat döneminde Meclis gündemine gelmesi bekleniyor. Ancak düzenlemenin kesin yürürlük tarihi ve uygulama takvimi henüz açıklanmadı.
