Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) sahte sigortalılık ve usulsüz emeklilik iddialarına karşı yürüttüğü denetimler son dönemde daha görünür hale geldi. Kurumun özellikle 2016 sonrası emekli olan ve dosyasında şüpheli durumlar bulunduğu değerlendirilen kişiler üzerinde yoğunlaştığı, birçok dosyada yeniden inceleme sürecinin başlatıldığı ifade ediliyor. Bu süreçte, primlerin gerçekte çalışılmayan işyerleri üzerinden yatırıldığı, bazı kayıtların sadece emeklilik hakkı kazanmak amacıyla oluşturulduğu iddiaları öne çıkıyor.
Denetimlerde, “naylon şirket” olarak nitelenen ve fiili faaliyet göstermediği düşünülen firmalar üzerinden bildirilen primler dikkatle ele alınıyor. Şüpheli görülen dosyalarda ise ilk adım olarak kişilerin ikamet adreslerine resmi tebligat gönderildiği, tebligatta belirtilen SGK birimine başvurulup açıklama yapılmasının istendiği aktarılıyor. Kurumun, çağrıya kısa süre içinde dönüş yapılmasını önemsediği, aksi durumda işlemlerin kişinin savunması alınmadan ilerleyebileceği vurgulanıyor.
Geri ödeme ve iptal sürecinde hangi adımlar öne çıkıyor
İnceleme sonunda emekliliğin usulsüz şartlarla bağlandığı kanaatine varılırsa, aylığın kesilmesi ve geçmiş ödemelerin geri istenmesi gündeme gelebiliyor. Hatanın kurum kaynaklı olduğu durumlarda daha sınırlı bir dönem için geri ödeme hesabı yapılabildiği, usulsüzlüğün kişiden kaynaklandığının tespit edildiği dosyalarda ise daha geriye dönük tahsilat ve faiz uygulamasının devreye girebildiği belirtiliyor.
Öte yandan bazı örneklerde, SSK’dan daha erken emeklilik hedefiyle bir işyerinde ortak gibi gösterilip başka bir işyerinde sigortalı kaydı oluşturulduğu, fiili çalışmanın bu kayıtlarla örtüşmediği yönünde değerlendirmeler yapıldığı dile getiriliyor. Denetimler sürerken, tebligat alanların belgelerini hazırlayıp ilgili birime zamanında başvurması, çalışma ilişkisini ve prim bildirimlerini destekleyen evrakları sunması kritik görülüyor. Bu süreç, yalnızca bireyleri değil, kayıt dışı ve usulsüz işlemlere aracılık eden yapıları da yakından ilgilendiren bir tablo ortaya koyuyor.
