Türkiye'de son yıllarda yeniden ilgi görmeye başlayan safran yetiştiriciliği, yüksek ekonomik değeriyle dikkat çekiyor. Ankara'nın Gölbaşı ilçesinde Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıtlı olarak başlatılan safran üretimi kısa sürede büyürken, ürünün kilogram fiyatı kalitesine göre 1,5 milyon liraya kadar ulaşıyor. Safran üretimine ilişkin yapılan araştırmalarda ise Kastamonu'nun geçmişte bu alanda önemli bir yere sahip olduğu ortaya çıktı. 1908 yılında Kastamonu'da 1 ton 600 kilogram safran üretildiğine ilişkin tarihi kayıtlar, kentin tarımsal geçmişine ışık tutuyor.
Kastamonu'nun Safran Üretimindeki Tarihi Başarısı Dikkat Çekti
Safran yetiştiriciliğinin Türkiye'deki geçmişine ilişkin araştırmalar, Kastamonu'nun bu alanda önemli bir üretim merkezi olduğunu gösteriyor. Üretici Ercan Kabadayı'nın ulaştığı bilgilere göre, 1908 yılında Kastamonu'da 1 ton 600 kilogram safran üretimi gerçekleştirildi.
Günümüzde Türkiye genelindeki safran üretiminin yaklaşık 150-200 kilogram seviyelerinde olduğu belirtilirken, geçmişte Kastamonu'da ulaşılan üretim miktarı dikkat çekiyor. Bu veriler, kentin tarımsal potansiyelinin yanı sıra geçmişte gerçekleştirilen değerli ürün yetiştiriciliğini de yeniden gündeme taşıyor.
Safran üretiminin Türkiye genelinde yaygınlaştırılması hedeflenirken, Kastamonu'nun tarihi üretim gücünün yeniden değerlendirilmesi de önem taşıyor.
Ankara'da Safran Üretimi 6 Dönüme Ulaştı
Ankara'nın Gölbaşı ilçesinde safran yetiştiriciliğine yönelen Ercan Kabadayı, ilk çalışmalarına yaklaşık 1 dönümlük alanda başladı. Üretim sürecinde elde edilen safran soğanlarının çoğalmasıyla birlikte ekim alanı kısa sürede genişledi. Geçen yıla göre yaklaşık 6 kat büyüme sağladıklarını belirten Kabadayı, üretimin bugün yaklaşık 6 dönümlük alana yayıldığını ifade etti.
Bölgenin iklim ve toprak özelliklerini inceleyerek safran yetiştiriciliğine karar verdiğini anlatan Kabadayı, özellikle su ihtiyacı düşük ve ekonomik getirisi yüksek ürünlere yöneldiklerini söyledi. İklim değişikliği ve gelecekte yaşanabilecek kuraklık riskinin de bu tercihte etkili olduğunu belirtti.
Kabadayı, Ankara'da ÇKS kaydıyla safran üretimini başlatan ilk üreticilerden biri olmanın gururunu yaşadığını dile getirdi.
Safranın Kilogram Fiyatı 1,5 Milyon Liraya Kadar Çıkıyor
Dünyanın en değerli baharatları arasında gösterilen safran, yüksek piyasa değeriyle tarım sektöründe alternatif bir gelir kaynağı olarak öne çıkıyor.
Üretici Kabadayı'nın verdiği bilgilere göre, yetiştiricilik koşullarına ve soğanların verimliliğine bağlı olarak bir dönüm araziden yaklaşık 500 gram ile 1 kilogram arasında kuru safran elde edilebiliyor. Kalitesine göre değişmekle birlikte safranın kilogram fiyatı 900 bin lira ile 1,5 milyon lira arasında alıcı bulabiliyor.
Bir dönümlük alana yaklaşık 300-400 kilogram safran soğanı dikilebildiğini belirten Kabadayı, uygun üretim koşullarında bu bitkinin geleneksel tarım ürünlerine kıyasla oldukça yüksek katma değer oluşturduğunu kaydetti.
Safran; gıda, kozmetik, boya ve ilaç sanayisi gibi farklı sektörlerde kullanılıyor. Kendine özgü aroması ve renklendirici özelliği nedeniyle uluslararası pazarda da önemli bir yere sahip bulunuyor.
Safran Hasadı Büyük Ölçüde Elle Yapılıyor
Safran yetiştiriciliğinde üretim süreci eylül ayının ortası ile ekim ayının ortası arasında soğanların toprağa dikilmesiyle başlıyor. Sonbaharda çiçek açan bitkilerin hasadı ise çiçeklenme döneminde gerçekleştiriliyor.
Hasat edilen çiçeklerin içerisindeki üç kırmızı iplik, yani safranın baharat olarak kullanılan bölümü, özenle ayrılıyor. Daha sonra kurutulan bu iplikler, hava almayacak şekilde muhafaza ediliyor.
Üretim sürecinin zahmetli olduğuna dikkat çeken Kabadayı, dikimden çiçek toplamaya, ayıklamadan kurutmaya kadar birçok işlemin insan gücüyle gerçekleştirildiğini belirtti. Safranın fazla suya ihtiyaç duymadığını ancak aşırı nemin soğanlarda çürümeye neden olabileceğini de sözlerine ekledi.
Türk Safranının Dünya Pazarında Güçlenmesi Hedefleniyor
Ercan Kabadayı, Türkiye'de safran üretiminin artırılması kadar ürün kalitesinin korunmasının da önemli olduğunu vurguladı. Özellikle organik ve kontrollü üretimle Türk safranının uluslararası pazarda güçlü bir konuma gelebileceğini ifade etti.
Üretime başlayacak çiftçilere ise tescilli safran soğanı kullanmaları yönünde tavsiyede bulundu. Tescilli soğanların verim ve çoğalma özelliklerinin daha güvenilir şekilde takip edilebildiğini belirten Kabadayı, yanlış materyal kullanımının üreticiler açısından çeşitli riskler oluşturabileceğini söyledi.
Gölbaşı'nda küçük, orta ve büyük ölçekli yaklaşık 44 safran üreticisinin bulunduğunu aktaran Kabadayı, önümüzdeki 3 ila 5 yıl içerisinde bölgenin safranla tanınan önemli üretim merkezlerinden biri olmasını hedeflediklerini dile getirdi.
Kastamonu'nun 1908 yılında ulaştığı 1,6 tonluk safran üretimi ise Türkiye'nin bu değerli baharatta geçmişte çok daha güçlü bir üretim kapasitesine sahip olduğunu hatırlatıyor. Tarihi üretim rakamları, Kastamonu'nun tarımsal zenginliğinin yeniden değerlendirilmesi ve safran gibi katma değeri yüksek ürünlerin kentte yaygınlaştırılması açısından da önemli bir fırsata işaret ediyor.
İLGİLİ HABER
