Kastamonu’nun Küre ilçesi, Türkiye’nin bakır üretiminde önemli merkezlerden biri olmayı sürdürüyor. Yerin yaklaşık 1.000 metre altında üretim faaliyetlerini yürüten Eti Bakır Küre İşletmesi’nde son üç yıldır yıllık metal bakır üretimi yaklaşık 27 bin ton seviyesinde devam ederken, 2027 yılı için de benzer bir üretim hedefleniyor.
İşletmenin 2027 planlamasında yaklaşık 1,3 milyon ton tüvenan üretimi bulunuyor. Bu üretimden yaklaşık 27 bin ton metal bakır elde edilmesi hedeflenirken, Küre’de çıkarılan bakırın tamamının iç piyasada değerlendirilmesi dikkat çekiyor. Eti Bakır’ın tüm işletmeleriyle birlikte Türkiye’nin bakır ihtiyacının yaklaşık yüzde 25’inin karşılandığı belirtiliyor.
Küre’den çıkan cevher Samsun’da metal bakıra dönüşüyor
Eti Bakır Küre İşletmesi Genel Müdürü Serkan Ömer Koç, üretim miktarının cevher yapısına göre değişiklik gösterebildiğini ancak 2027 yılı için 1,3 milyon ton civarında tüvenan üretiminin planlandığını ifade etti.
Küre’de yer altından çıkarılan cevher, ilk olarak zenginleştirme tesisinde işleniyor. Burada yaklaşık yüzde 17,5 oranında bakır içeren konsantre elde ediliyor. Hazırlanan konsantre daha sonra İnebolu Limanı üzerinden Samsun’daki izabe tesisine gönderiliyor.
Samsun’daki işlem sürecinin ardından bakır, yüzde 99,99 saflık seviyesine ulaştırılarak metal bakıra dönüştürülüyor.
Koç, üretimin tamamının yurt içinde kullanıldığını belirterek, “Eti Bakır’ın tüm işletmeleri olarak Türkiye’nin ihtiyacının yaklaşık yüzde 25’ini karşılayabiliyoruz” dedi.
Pirit de üretim zincirinde değerlendiriliyor
Küre’deki üretim yalnızca bakırla sınırlı kalmıyor. İşletmeden çıkan ikinci önemli ürün olan pirit, farklı bir üretim zincirinde yeniden değerlendiriliyor.
Küre’den çıkarılan pirit, önce Çankırı’nın Kurşunlu ilçesindeki demiryolu istasyonuna taşınıyor. Buradan da Mardin’in Mazıdağı ilçesindeki entegre tesise gönderiliyor. Tesiste pirit içerisindeki kobalt ve fosfat değerlendirilerek gübre üretiminde kullanılıyor.
Böylece Küre’deki madencilik faaliyetlerinde ortaya çıkan farklı ürünler, başka sektörlerde de ekonomik değere dönüştürülüyor.
Yer altında 80 bin metre galeri açıldı
Küre’de üretimin önemli bir bölümü yer altında gerçekleştiriliyor. Bugüne kadar işletmede toplam 80 bin metre galeri ilerlemesi sağlandı.
Üretim yöntemi gereği cevher çıkarılan bazı bölümler yeniden doldurulurken, yaklaşık 27 bin metrelik galeri alanının halen açık durumda olduğu belirtiliyor.
Maden sahasında en üst seviyeden yaklaşık 1.000 metre aşağıya kadar inilirken, ana ulaşım yollarının toplam uzunluğu da yaklaşık 7,5 kilometreye ulaşmış durumda.
İşletmede teknolojik gelişmeler de yakından takip ediliyor. Özellikle yapay zekânın yer altı madenciliğinde kullanımı konusunda yürütülen çalışmaların, üretim güvenliği ve verimliliği açısından önümüzdeki dönemde daha önemli hale gelmesi bekleniyor.
Küre’de yaklaşık 800 kişiye istihdam
Bakırın elektrikli araçlardan cep telefonlarına, enerji altyapısından otomasyon sistemlerine kadar çok geniş bir kullanım alanına sahip olması, bu madene olan talebi artırıyor.
Küre İşletmesi’nde yaklaşık 800 kişi çalışıyor. Bu çalışanların yaklaşık 400’ünün Küre ve çevresinden olduğu belirtiliyor. İşe alımlarda Küre ve yakın ilçelere öncelik verilmesi, işletmenin bölge istihdamına yaptığı katkıyı da artırıyor.
Serkan Ömer Koç, işletmenin aynı zamanda bir eğitim merkezi gibi çalıştığını da vurguladı. Çalışanlara kaynakçılık, elektrikçilik, kepçe kullanımı ve yer altı ekipmanları operatörlüğü gibi alanlarda eğitim veriliyor. Sertifikasyon programlarıyla çalışanların mesleki yeterlilikleri geliştiriliyor.
Koç’un verdiği bilgiye göre son 1,5-2 yılda yaklaşık 250 madenci, Küre’de edindikleri deneyim sonrasında Afrika’da faaliyet gösteren Türk şirketlerinde çalışmaya başladı. Küre’de yetişen bir çalışanın bugün Afrika’daki bir Türk şirketinde işletme müdürlüğü görevine kadar yükselmesi de verilen mesleki eğitimin sonuçlarından biri olarak gösteriliyor.
Kadın hentboluna da destek veriliyor
Eti Bakır’ın Kastamonu’daki faaliyetleri yalnızca üretim ve istihdamla sınırlı değil. Şirketin destek verdiği Kastamonu Dinamik Spor Kulübü Kadın Hentbol Takımı da son yıllarda yeniden yapılanma sürecine girdi.
Dört yıl önce Süper Lig’den düştükten sonra kapanma noktasına gelen kulüp, verilen desteklerle bugün 47 sporcuya ulaştı. Kulüp; 1. Lig, genç, yıldız, küçük ve lise kategorilerinde faaliyet gösteriyor.
Takım, iki yıl sonra düzenlenecek ISF Liseler Dünya Şampiyonası’na katılmak için yaklaşık 27 genç sporcuyla hazırlık yapıyor. Son dört yılda iki Türkiye şampiyonluğu ve iki Türkiye üçüncülüğü elde eden kulüp, her sezon yaklaşık 7-8 oyuncusunu milli takım seviyesine taşıyor.
Kulüp Antrenörü Fatih Muhammed İkbal ise sağlanan desteğin genç sporcuların eğitimlerini sürdürürken spordan kopmamalarına da katkı sunduğunu belirtti.
