Kastamonu’nun Daday ilçesine bağlı Aktaştekke köyünde bulunan Roma dönemine ait bir tapınak, aradan geçen yaklaşık bin 750 yıla rağmen izlerini hâlâ koruyor. Paflagonya Rotası üzerinde yer alan bu tarihi alan, köydeki birçok evin duvarına işlenmiş kabartmalı taşlarla günümüze kadar ulaşmış durumda. Ziyaretçiler, sıradan yapı taşları gibi görünen bu parçaların aslında antik bir mabede ait olduğunu öğrendiklerinde büyük şaşkınlık yaşıyor.
Roma Döneminden Günümüze Ulaşan İzler
Kastamonu Müze Müdürlüğü’nde sergilenen kitabeye göre söz konusu tapınağın temeli, Roma İmparatorluğu döneminde İmparator Caracalla zamanında Rahip Gaios tarafından atıldı. Yapının inşası ise oğlu Aleksandros tarafından tamamlandı.
Milattan Sonra 279 yılında bitirilen bu kutsal yapı, tarih boyunca bölge için önemli bir dini merkez oldu. Ancak yüzyıllar içinde yapı tahrip edildi ve geriye yalnızca temel kalıntıları ile bazı mimari taşlar kaldı.
Zeus Bonitenos’a Adanmış Özel Bir Tapınak
Uzmanlara göre yapı, “Zeus Bonitenos Tapınağı” olarak biliniyor. Bu adlandırma, Zeus’un yalnızca klasik Roma anlayışıyla değil, yöresel inançlarla harmanlanmış bir biçimde tasvir edildiğini gösteriyor. Tapınakta kullanılan taşlardaki boğa başlı rozetler ve kabartmalar, bereketi ve yerel gücü simgeleyen unsurlar olarak dikkat çekiyor. Bu yönüyle yapı, yalnızca dini değil kültürel bir miras niteliği de taşıyor.
Tarihi Taşlar Evlerin Duvarlarında
Zamanla tapınağın taşlarının büyük bölümü köy halkı tarafından farklı amaçlarla kullanıldı. Günümüzde bu taşlar; evlerin temelinde, ahırlarda, çeşmelerde ve bahçe duvarlarında görülebiliyor. Kabartmalı ve işlemeli taşlar, köyde gezenlerin ilgisini çekerken, aynı zamanda geçmişin sessiz tanıkları olarak varlığını sürdürüyor.
Sit Alanı Olarak Koruma Altında
Bölge 2007 yılında sit alanı ilan edilerek koruma altına alındı. Aynı yıl yapılan sınırlı kazı çalışmalarından sonra ise uzun süre yeni bir araştırma gerçekleştirilmedi. Uzmanlar, bu alanın Paflagonya Rotası kapsamında kültür turizmine kazandırılmasının büyük önem taşıdığını belirtiyor. Antik çağda Zonguldak’tan Sinop’a uzanan bu rota, yalnızca doğa güzellikleriyle değil, saklı kalan arkeolojik değerleriyle de dikkat çekiyor.
Gelecek Nesiller İçin Büyük Sorumluluk
Aktaştekke köyü muhtarlığı ve akademisyenler, tapınaktan geriye kalan parçaların daha fazla zarar görmeden gün yüzüne çıkarılması gerektiğini vurguluyor.
Yapının orijinal formuna en yakın haliyle ortaya çıkarılması, hem bölge turizmine katkı sağlayacak hem de bu tarihi mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasına yardımcı olacak. Uzmanlar, kazı çalışmalarının yeniden başlatılması çağrısında bulunarak, bu eşsiz yapının yok olmadan korunmasının hayati önem taşıdığını ifade ediyor.
