Kastamonu’nun Cide ilçesinde yer alan Gebeoğlu Tepesi, barındırdığı sur kalıntıları ve yer altı yapılarıyla dikkat çeken önemli bir tarihi alan olarak biliniyor. Yaklaşık 500 metre uzunluğundaki surlarla çevrili bölgede bulunan yer altı yerleşimleri, son yıllarda definecilerin kaçak kazıları nedeniyle büyük ölçüde zarar gördü. Bölge halkı, tarihi alanın sistemli şekilde talan edildiğini belirterek yetkililerden koruma talep ediyor.
Uzun yıllardır köylüler tarafından bilinen yer altı odaları ve mağaraların bulunduğu alanda yapılan kaçak kazılar, yapıların büyük bölümünün kapanmasına ve duvarların yıkılmasına neden oldu. Toprakla doldurulan girişler nedeniyle bazı bölümlere artık ulaşılamadığı ifade ediliyor. Uzmanlar, yapıların Kalkolitik Dönem’e kadar uzanan bir geçmişi olabileceğini ve Roma döneminde Hristiyanlığın yayılmasıyla birlikte yer altı şehri olarak kullanılmış olabileceğini değerlendiriyor.
“Üç Yıl Önceki Halinden Eser Kalmamış”
Bölgede incelemelerde bulunan Kastamonu Üniversitesi Araç Rafet Vergili Meslek Yüksekokulu Öğretim Görevlisi Hikmet Haberal, Gebeoğlu Tepesi’nin acilen koruma altına alınması gerektiğini vurguladı. Haberal, geçmişte bölgede sütunlar, duvar kalıntıları ve belirgin odalar bulunduğunu ancak son yıllarda bunların büyük ölçüde yok olduğunu söyledi.
Yaptıkları incelemelerde kaya içine oyulmuş mağaralar ve tünel benzeri yapılar tespit ettiklerini belirten Haberal, bu yapıların savunma amacıyla inşa edilmiş olabileceğini ifade etti. Daha önce görülebilen duvarların ve odaların artık neredeyse tamamen kaybolduğunu aktaran Haberal, arkeologlar tarafından bilimsel bir araştırma yapılmasının şart olduğunu dile getirdi.
“Yer Altında Hamam Tipi Yapılar Vardı”
Bölgeyi yakından tanıyan Hasan Ünlü isimli vatandaş ise yer altı yapılarının içine defalarca girdiğini ve geçmişte durumunun çok daha iyi olduğunu söyledi. Emeklilik sonrası piknik amacıyla bölgeye geldiğinde yer altı şehri hakkında bilgi aldığını anlatan Ünlü, ilk gördüğünde yapıların büyük bölümünün sağlam olduğunu belirtti.
Ünlü, yer altındaki odalar arasında geçişlerin bulunduğunu, aşağıya doğru açılan kapılar ve geniş alanların yer aldığını ifade ederek, “O zamanlar burası bugünkü halinden çok daha iyiydi. Şimdi defineciler her yeri kazmış. Alt kısımda hamam tarzında çok düzgün yapılmış yerleşim alanları vardı ama hepsi talan edilmiş durumda” dedi.
Koruma Çağrısı Yapıldı
Vatandaşlar ve akademisyenler, Gebeoğlu Tepesi’nin tarihi miras açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekerek alanın sit alanı ilan edilmesini ve bilimsel kazılarla kayıt altına alınmasını istiyor. Kaçak kazıların önlenmesi için güvenlik önlemlerinin artırılması gerektiğini belirten bölge halkı, bu kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılması için acil adım atılmasını talep ediyor.
