Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin ardından sigorta başlangıcı 8 Eylül 1999’dan sonra olan çalışanların gözü kademeli emeklilik çalışmalarına çevrildi. Özellikle 2000-2008 yılları arasında çalışmaya başlayan vatandaşlar, yaş ve prim şartlarının sigorta başlangıç tarihine göre yeniden düzenlenip düzenlenmeyeceğini merak ediyor.
Kademeli emeklilik talebinin Türkiye Büyük Millet Meclisine taşınması beklentileri artırsa da çalışanların mevcut emeklilik koşullarını değiştiren yeni bir kanun henüz yürürlüğe girmedi. Bu nedenle internette paylaşılan yaş ve prim tabloları kesinleşmiş şartları değil, teklifleri ve çeşitli beklentileri yansıtıyor.
Kademeli emeklilik çıkacak mı?
Kademeli emekliliğin çıkacağı tarih konusunda açıklanmış kesin bir takvim bulunmuyor. Konuya ilişkin farklı kanun teklifleri Meclise sunulmuş durumda ancak tekliflerin komisyon aşamasında bulunması, düzenlemenin kabul edildiği anlamına gelmiyor.
Yeni sistemin uygulanabilmesi için teklifin ilgili komisyonlarda görüşülmesi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilmesi ve Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi gerekiyor. Bu süreç tamamlanmadığı sürece çalışanların emeklilik yaşı ve prim şartları mevcut mevzuata göre hesaplanmaya devam edecek.
Kademeli emeklilik konusunda yapılacak olası bir düzenlemenin kapsamı da henüz kesinleşmiş değil. Sigorta başlangıç tarihlerinin nasıl gruplandırılacağı, kadın ve erkek çalışanlara hangi yaş şartlarının uygulanacağı ve istenecek prim günlerinin kaç olacağı nihai kanun metniyle belli olacak.
Kademeli emeklilik Meclis’e geldi mi?
Kademeli emeklilik talebi hazırlanan kanun teklifleriyle TBMM gündemine taşındı. Bu tekliflerden biri, sigorta başlangıcı 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında bulunan çalışanların emeklilik yaşları ile prim günlerinin kademeli biçimde belirlenmesini amaçlıyor.
İşçiler, memurlar ve sözleşmeli personeli ilgilendiren başka bir teklifte ise prim günlerinin azaltılması ve emeklilik şartlarının işe giriş tarihlerine göre yeniden düzenlenmesi hedefleniyor. Ancak teklifler henüz yasalaşmadığı için çalışanlara yeni bir hak kazandırmış değil.
Meclise sunulan bir kanun teklifinin doğrudan yürürlüğe girmediğinin altını çizmek gerekiyor. Teklifin komisyonlardan ve Genel Kuruldan geçmesi sürecinde kapsamı değiştirilebilir, bazı maddeleri çıkarılabilir veya teklif tamamen reddedilebilir.
2000-2008 arası sigortalılar emekli olabilecek mi?
2000 ile 2008 yılları arasında ilk defa sigortalı olanlara özel yeni bir emeklilik hakkı şu an için bulunmuyor. Bu tarihlerde işe başlayan çalışanların emeklilik hesaplamaları, bağlı oldukları sigorta statüsü ve yürürlükteki şartlar üzerinden yapılıyor.
Hizmet akdiyle çalışan 4/a kapsamındaki vatandaşlardan 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta girişi bulunanlar için iki temel seçenek uygulanıyor. İlk seçenekte kadınların 58, erkeklerin 60 yaşını doldurması ve 7 bin prim gününe ulaşması gerekiyor.
Diğer seçenekte ise kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş şartının yanında 25 yıllık sigortalılık süresi ile en az 4 bin 500 prim günü aranıyor. Çalışanın bu şartlardan hangisini önce tamamlayacağı, sigorta başlangıcı ve prim geçmişine göre değişebiliyor.
Bağ-Kur ve Emekli Sandığı kapsamındaki çalışanlar için prim ve hizmet süresi koşulları farklı olduğu için herkes adına tek bir emeklilik hesabı yapmak mümkün değil. Askerlik ve doğum borçlanmaları, fiilî hizmet süresi, engellilik durumu ve birden fazla sigorta kolunda çalışılması da emeklilik tarihini etkileyebiliyor.
Sosyal medyadaki tablolara dikkat
Kademeli emeklilik beklentisiyle hazırlanan çok sayıda yaş ve prim tablosu sosyal medyada paylaşılıyor. Ancak bu tabloların hiçbiri yürürlüğe girmiş yeni bir düzenleme niteliği taşımıyor.
Yeni bir kanun kabul edilmesi hâlinde kapsam, yaş sınırı ve prim şartları resmî metinle açıklanacak. Bu aşamaya kadar 2000-2008 arasında sigorta başlangıcı bulunan vatandaşların mevcut SGK şartlarını dikkate alması gerekiyor.
