2019’dan bu yana en düşük emekli aylığına yapılan artışlar, sistemin içinde yıllarca daha yüksek prim ödemiş kesimde yeni bir rahatsızlık başlığı oluşturdu. Çünkü sahada sık duyulan cümle şu, aynı maaşa yaklaşan ödemeler emekliye “adaletsizlik” hissi veriyor. Bir yanda hayat pahalılığına karşı en düşük aylığı yukarı çekme çabası var, diğer yanda ise prim gün sayısı ve ödenen tutar arttıkça farkın korunması beklentisi.
Kulislerde konuşulanlara göre AK Parti içinde sosyal güvenlik sisteminin “sil baştan” ele alınması gerektiğini savunan değerlendirmeler de güç kazanmış durumda. Tartışmanın merkezinde, yüksek prim ödeyenle daha düşük prim ödeyen arasındaki maaş makasının giderek daralması var. Bu makas daraldıkça, “ben yıllarca daha fazla ödedim” duygusu daha görünür hale geliyor.
Bakanlık komisyon kurdu, hedef dengeyi yeniden kurmak
Edinilen bilgilere göre Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nda emeklilik sistemi ve emekli maaşlarına ilişkin bir komisyon oluşturuldu. Komisyonun, hem sistemde yapılabilecek revizyonları hem de maaşlar arasındaki dengesizliği azaltacak seçenekleri çalıştığı aktarılıyor. Bu adımın arkasında, daha yüksek prim ödemesine rağmen en düşük aylık seviyesine yakın maaş alanların sayısının artması olduğu ifade ediliyor.
Rakamlar da tartışmayı büyüten unsurlardan biri. En düşük emekli aylığının 20 bin liraya çıkarılmasının ardından bu kategoride bulunanların sayısının 5 milyona ulaştığı, 2025 Temmuz döneminde ise bu sayının 3,7 milyon olarak açıklandığı belirtiliyor. Her artış döneminde “en düşük” bandının genişlemesi, sistem içindeki denge tartışmasını daha da görünür kılıyor.
AK Parti kurmaylarının, "Şu anda hem partinin hem de hükûmetin birinci önceliği emekli maaşları. Yüksek prim ödeyenlerle daha düşük prim ödeyenlerin aldığı arasındaki makas giderek kapanıyor. Bu durum daha fazla sürdürülemez" değerlendirmesinde bulunduğu kaydedildi.
AK Parti Genel Başkanvekili Mustafa Elitaş da en düşük emekli maaşına ilişkin, "En düşük emekli maaşının yeterli olduğunu söylemek mümkün değil, 20 bin liralık emekli maaşı ile geçinmek zor" dedi ve yeni düzenlemenin Temmuz ayında gündeme gelebileceğini söyledi.
Bu noktada emeklilerin gözü iki şeye çevriliyor, komisyonun hangi formülleri öne çıkaracağı ve olası düzenlemenin prim ile maaş ilişkisini nasıl yeniden kuracağı. Beklenti net, emeğin ve primin karşılığının daha görünür olduğu bir denge.
