Gayrimenkul satışlarında tapu harcını azaltmak amacıyla satış bedelinin gerçek değerinin altında gösterilmesi uzun süredir uygulanan yöntemler arasında yer alıyordu. Ancak 2026 yılı itibarıyla yürürlüğe giren yeni düzenleme ile bu uygulamaya karşı denetimler ciddi şekilde sıkılaştırıldı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), şüpheli görülen taşınmaz satışlarını mercek altına alarak alıcı ve satıcılara tebligat göndermeye başladı.
Vergi Ziyaı Cezası Dört Katına Yaklaştı
Yeni düzenleme kapsamında tapuda eksik bedel beyan edenlere uygulanan vergi ziyaı cezası önemli ölçüde artırıldı. Önceden yüzde 25 olarak uygulanan ceza oranı, 2026’dan itibaren yüzde 100’e çıkarıldı. Bu değişiklikle birlikte, tapu işlemlerinde gerçek satış bedelini gizleyen kişilerin karşılaşacağı mali yük neredeyse dört katına ulaşmış oldu.
Uzmanlar, yapılan bu değişikliğin kayıt dışılığı azaltmayı ve vergi kaybını önlemeyi amaçladığını belirtiyor.
Tapu İşlemleri Maliye’nin Takibinde
Türkiye genelinde konut, arsa ve arazi satışlarında beyan edilen bedelin yüzde 4’ü tapu harcı olarak ödeniyor. Bu oranı düşürmek isteyen bazı taraflar, satış bedelini olduğundan daha düşük göstererek daha az harç yatırmayı tercih ediyordu. Ancak Gelir İdaresi Başkanlığı, banka kayıtları, emlak rayiç bedelleri ve bölgesel fiyat analizleri üzerinden yaptığı incelemelerle şüpheli işlemleri tespit etmeye başladı.
Bu kapsamda gerçek satış bedelinin gizlendiği düşünülen işlemler için hem alıcıya hem de satıcıya resmi tebligatlar gönderiliyor. Son günlerde birçok vatandaşın bu tebligatları sosyal medya üzerinden paylaştığı da dikkat çekiyor.
Taraflara 15 Günlük Savunma Süresi Verildi
GİB tarafından gönderilen tebligatlarda, taraflardan şüpheli satış işlemlerine ilişkin açıklama yapmaları isteniyor. Alıcı ve satıcıya, bildirilen süre içinde Defterdarlıklara bağlı Denetim Koordinasyon Müdürlüklerine başvurarak savunma hakkı tanınıyor. Bu süre 15 gün ile sınırlandırılmış durumda.
Yetkililer, bu sürede gerekli belgelerin sunulmaması veya tatmin edici bir açıklama yapılmaması halinde cezai işlemlerin devreye gireceğini vurguluyor.
Gerçek Bedel Beyanı Yasal Zorunluluk
Vergi uzmanları, tapuda satış bedelinin eksik gösterilmesinin yalnızca idari bir ihlal değil, aynı zamanda ciddi mali yaptırımlar doğuran bir suç olduğunu hatırlatıyor. Yeni dönemde uygulanacak yüzde 100 oranındaki cezanın, hem alıcı hem de satıcıyı kapsadığına dikkat çekiliyor.
Uzmanlara göre, gayrimenkul alım-satım işlemlerinde gerçek satış bedelinin beyan edilmesi hem hukuki riskleri azaltıyor hem de ileride yaşanabilecek vergi incelemelerinin önüne geçiyor. Yeni uygulama ile birlikte tapu işlemlerinde şeffaflığın artırılması ve kamu zararının önlenmesi hedefleniyor.
