Çankırı’da köklü Ahilik kültürünün önemli bir parçası olan yaran geceleri, bu yıl da geleneklere uygun şekilde düzenlenen etkinliklerle başladı. Ahi Yaran Meclisi Gençlik Eğitim Kültür ve Dayanışma Derneği tarafından organize edilen programa, büyük başağa İsmail Erdoğan ve küçük başağa Mehmet Güdük başkanlık etti. Açılış kapsamında kent merkezinde renkli görüntülere sahne olan çeşitli etkinlikler düzenlendi.
Kortej Yürüyüşü ve Halk Oyunlarıyla Coşkulu Başlangıç
Etkinliklerin ilk bölümünde yaran üyeleri, kent esnafını ziyaret ederek hem birlik ve dayanışma mesajı verdi hem de geleneğin yaşatılmasına dikkat çekti. Ardından kortej eşliğinde yapılan yürüyüşle Kucaklama Taşı ve Anıt Alanı’na gidildi. Burada sergilenen halk oyunları ise hem katılımcılardan hem de vatandaşlardan büyük ilgi gördü.
Programın devamında Yaran Evi’ne geçen yaran topluluğu, geleneksel dua ritüelini gerçekleştirdikten sonra 2025 yılı yaran ocağını yaktı. Bu sembolik ateş, yıl boyunca sürecek toplantıların ve dayanışma gecelerinin başlangıcını temsil ediyor.
Gecelerde Maniler, Skeçler ve Dayanışma Ön Planda
Yüzyıllardır süregelen yaran toplantıları, geleneklere uygun olarak akşam namazının ardından başlıyor ve sabah namazıyla sona eriyor. Bu uzun soluklu toplantılar sırasında maniler okunuyor, çeşitli oyunlar ve skeçler sahneleniyor. Eğlencenin ötesinde yararın temel amacı; esnaf arasında kardeşlik, ahlak ve dayanışmayı güçlendirmek.
Büyük başağa İsmail Erdoğan, yaran geleneğinin Ahilik kültürüyle bütünleşmiş, doğruluk ve dürüst ticaret anlayışını temel almış bir yapı olduğuna dikkat çekti. Yaran teşkilatının bir büyük başağa, bir küçük başağa, bir yaran reisi ve 21 yaran olmak üzere toplam 24 kişiden oluştuğunu belirten Erdoğan, bu kişilerin Oğuz boylarını temsilen seçildiğini ifade etti.
“Yaran, Eline, Diline, Beline Sahip Olandır”
İsmail Erdoğan, yaranın temel felsefesinin üç açık ve üç kapalı düstur üzerine kurulduğunu aktardı. Açık düsturlar alnı, kalbi ve kapıyı; kapalı olanlar ise eli, dili ve beli temsil ediyor. Erdoğan, bu değerlerin atalara saygı ve geleneğe bağlılıkla korunduğunu vurgulayarak, “Bu kültürü bizden sonraki nesillere de aynı şekliyle aktarmaya çalışıyoruz. Ne eksiltme ne ekleme yapıyoruz; büyüklerimizden nasıl gördüysek öyle devam ettiriyoruz.” dedi.
Kış Aylarının Dayanışma Noktası
Yaran geceleri, özellikle kış aylarında haftada bir kez düzenlenen, erkeklerin bir araya gelerek sazlı sözlü vakit geçirdiği bir esnaf buluşması niteliği taşıyor. Ancak gecelerin en önemli özelliklerinden biri, sadece eğlenceye değil toplumsal dayanışmaya hizmet etmesi. Bu toplantılara küskünlerin katılması mümkün olmuyor; varsa aralarındaki kırgınlıklar gecede barıştırılarak birlik sağlanıyor.
Çankırı’da her yıl düzenlenen yaran geceleri hem kentin kültürel kimliğinin yaşatılmasına katkı sağlıyor hem de toplumda birlik, dayanışma ve kardeşlik duygularını pekiştiriyor. Bu yıl da yoğun katılımla başlayan organizasyon, kış boyunca devam edecek.
