Pasifik Okyanusu’nda gözlemlenen olağan dışı sıcaklık artışları, 2026’nın ikinci yarısında güçlü bir “Süper El Nino” yaşanabileceğine dair endişeleri artırdı. Küresel iklim modellerinden elde edilen son veriler, bu ihtimalin giderek güçlendiğini ortaya koyarken, uzmanlar olası etkilerin yalnızca sıcaklık artışıyla sınırlı kalmayacağı konusunda uyarıyor.
Bilim insanlarına göre böyle bir senaryo; kuraklık, sel, orman yangınları ve tarımsal üretimde ciddi düşüşler gibi zincirleme küresel krizleri tetikleyebilir. Bazı değerlendirmeler ise tarihin en yıkıcı iklim olaylarından biri olarak kabul edilen 1877-1878 Süper El Nino dönemine benzer bir tabloya işaret ediyor.
“Haziran ve Temmuz Verileri Belirleyici Olacak”
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi’nden Coğrafya Uzmanı Doç. Dr. Doğukan Doğu Yavaşlı, mevcut modellerin giderek daha güçlü sinyaller verdiğini belirtiyor. Ancak Yavaşlı’ya göre kesin tablo için henüz erken:
“Modellerin büyük bölümü Süper El Nino senaryosuna yaklaşıyor. Fakat ilkbahar belirsizlik eşiği henüz geçilmedi. Haziran ve temmuz aylarındaki güncellemeler daha net bir tablo ortaya koyacak.”
Olasılık Yüzde 90’ların Üzerine Çıkıyor
ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) verilerine göre Mayıs–Temmuz 2026 döneminde El Nino oluşma ihtimali %61 seviyesine yükseldi. Columbia Üniversitesi’ne bağlı Uluslararası İklim ve Toplum Araştırma Enstitüsü (IRI) ise bu ihtimali Temmuz–Eylül döneminde %94 olarak değerlendiriyor.
Bu oranlar, Pasifik’teki sıcaklık anomalilerinin küresel iklimi ciddi şekilde etkileyebilecek seviyeye ulaştığını gösteriyor.
1877 Felaketi Neden Hâlâ Referans Alınıyor?
Tarihsel kayıtlara göre 1877-1878 yıllarında yaşanan Süper El Nino, Hindistan, Çin, Brezilya ve birçok bölgede ağır kuraklıklara yol açmıştı. Tarımsal üretimin çökmesi, su kaynaklarının tükenmesi ve yaygın açlık nedeniyle milyonlarca insanın etkilendiği bu dönem, iklim tarihinin en yıkıcı olaylarından biri olarak kabul ediliyor.
Araştırmalara göre bu süreçte 50 milyondan fazla insan yaşamını yitirdi. Bu nedenle bilim insanları, günümüzde benzer bir sinyalin ortaya çıkmasını son derece kritik bir uyarı olarak değerlendiriyor.
“Modern Çağda Böyle Bir Sıcaklık Görülmedi”
İklim bilimciler, günümüz koşullarının geçmişe göre çok daha riskli olduğunu vurguluyor. Kaliforniya Su Kaynakları Enstitüsü’nden Dr. Daniel Swain, mevcut küresel sıcaklık seviyelerinin olağan dışı olduğunu belirterek şu değerlendirmeyi yapıyor:
“Modern insanlık tarihinde bu kadar sıcak koşullar altında güçlü bir El Nino hiç yaşanmadı.”
Uzmanlara göre bu durum, 2026 sonu ve 2027’de aşırı hava olaylarının şiddetini artırabilir.
Türkiye İçin Riskler Ne Olabilir?
Uzmanlar, El Nino’nun Türkiye üzerindeki etkilerinin doğrudan değil, dolaylı hissedileceğini belirtiyor. En önemli riskler arasında sıcak hava dalgalarının artması, gece sıcaklıklarının yükselmesi, orman yangını sezonunun uzaması ve su kaynaklarında baskının artması yer alıyor.
Özellikle Akdeniz, Ege ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri risk altında kabul ediliyor. Uzmanlara göre yağışlı geçen dönemlerin ardından hızla büyüyen bitki örtüsü, ani sıcaklık artışlarıyla birlikte yangın riskini ciddi şekilde artırabilir.
Yeni Veriler Kritik Öneme Sahip
Bilim insanları, önümüzdeki aylarda açıklanacak yeni iklim tahminlerinin Süper El Nino’nun gücü konusunda belirleyici olacağını ifade ediyor. Uydu sistemleri ve okyanus gözlem ağları sayesinde Pasifik’teki değişimler anlık olarak takip edilirken, dünya 2026 için kritik bir döneme hazırlanıyor.
